اکوکمپ

واژه خانه ی اکولوژیک برای اولين بار در نخستين سمينار بين المللی خانه‌های اکولوژیک که در سال 1994  در خليج ماهو در جزایر ویرجين در آمریکا برگزار گردید مطرح شد. اولين دستورالعمل بين المللی خانه‌های اکولوژیک نيز نتيجه ی کنقرانس بين المللی کاستاریکا در سال 1995 و پنج سال تحقيق و بازبينی بود. تعریف ارائه شده منتج از این تحقيقات به شرح ذیل است. خانه‌های اکولوژیک اقامتگاهی برای گردشگران است که دارای خصوصيات زیر باشد :

  • آسيبی به محيط زیست اطراف اعم از طبيعی و فرهنگی وارد نسازد،
  • کمترین تاثير ممکن را هنگام ساخت و ساز بر روی محيط طبيعی اطرافش بگذارد،
  • مناسب و هماهنگ با بافت فيزیکی و فرهنگی آن منطقه باشد و با توجه به شکل،
  • ظاهر، رنگ و معماری محلی ساخته شده باشد،
  • از روش‌های پایدار برای به دست آوردن آب مصرفی و کاهش مصرف آن استفاده کند،
  • سيستم کارآمد دفع زباله و فاظلاب داشته باشد،
  • از منابع انرژی جایگزین با رعایت اصول پایداری بهره مند باشد،
  • در راستای همکاری با انجمن‌های محلی تلاش کند،
  • برنامه‌های آموزشی درباره ی محيط‌های فرهنگی طبيعی و فرهنگی منطقه برای کارمندان و گردشگران ترتيب دهد و،
  • با شرکت در برنامه‌های تحقيقاتی، به توسعه ی پایدار منطقه کمک کند.

شکل بسيار رایجی از خانه‌های اکولوژیک اکوکمپ‌ها هستند که جهت استفاده انواع گردشگران در سایت‌های طبيعی ساخته می شوند. اکوکمپ‌ها به علت سازگاری زیاد با شرایط اکوسيستم‌های طبيعی برای توسعه اکوتوریسم در مناطق چهارگانه تحت حفاظت مانند پارک‌های ملی کاربرد فراوان پيدا کرده اند. در تمام منابع موجود علمی معيارهایی را که برای اکوکمپ‌ها در نظر گرفته اند، کم و بيش همسو با تعریف بالا هستند. برای مراحل ساخت و ساز، طراحی و معماری، مصالح و همچنين نوع مدیریت و فعاليت‌های قابل اجرا در فضای داخل و خارج اکوکمپ شاخص‌هایی تعریف شده وجود دارد که با توجه به مجموعه این شاخص‌ها احداث یک اکوکمپ استاندارد که هم راستا با معيارهای گردشگری پایدار باشد امکان پذیر خواهد شد.

خانه‌های اکولوژیک از جمله اکوکمپ‌ها، در 12 سال گذشته رشد بسيار چشمگيري داشته است. گردشگران با آگاهي از مشكلات زیست محيطي، سعي مي كنند سراغ اقامتگاه‌هایی بروند كه تاثيرات زیست محيطي خود را با به كارگيري روش‌هاي ساده به حداقل مي رسانند. براي مثال از روش‌هاي طبيعي براي تهویه استفاده مي كنند، از لامپ‌هاي كم مصرف براي روشنایي بهره مي گيرند، شيرآلات و سردوش‌هاي كاهنده ي مصرف استفاده مي كنند، ملحفه و حوله‌ها را با توافق مسافران، به جاي هر روز، چند روز در ميان عوض مي كنند، تا جاي ممكن براي توليد برق از انرژي‌هاي پاك بهره مي گيرند. به كمك هر یك از این اقدامات به ظاهر كوچك مي توان مصرف انرژي را تا حد قابل ملاحظه اي كاهش داد. بازیافت زباله، از دیگر روش‌هاي الزامي در این مکان‌هاست است. در این روش از زباله‌هاي توليد شده در آشپزخانه‌ها براي تهيه ي كمپوست استفاده مي شود و آب فاضلاب نيز پس از تصفيه به مصارف دیگر مي رسد. بدیهي است اقامتگاه‌هایی كه محصولات خود را به صورت طبيعي پرورش مي دهند یا از محصولات بومي توليد شده در حومه ي منطقه ي خود استفاده مي كنند یك قدم به پایداري نزدیك تر هستند. احساس مسئوليت اجتماعي از دیگر ویژگي‌هاي یك اکوکمپ است. این نوع اقامتگاه‌ها باید به فرهنگ و آداب و سنن مردم محلي احترام بگذارند و براي این افراد كارآفریني كنند. همچنين موظف به برگزاري دوره‌هاي آموزشي براي كاركنان خود هستند. قوانين پایداري باید در تمام قسمت‌هاي یک اکوکمپ استاندارد از جمله اتاق‌ها، فضاهاي عمومي، سالن‌هاي غذاخوري،  برخي از شاخص‌های – رختشوي خانه‌ها و بخش‌هاي اداري و اجرایي رعایت شود.

لینک جزییات بیشتر و دانلود این پایان نامه:

بررسی و تحلیل تأثیر احداث اقامتگاه­های بوم­گردی بر روی معیشت جامعه محلی، مطالعه موردی، روستای افراچال ساری