ایجاد جو ارتباطی مثبت

به آسانی می توان دید چگونه پیام های عدم تأیید می تواند یک جو ارتباطی را آلوده نماید. اما روش پیشنهادی که می تواند روابط مثبت را تقویت نماید کدام است؟ کار ژاک گیب[1] تصویری از آنچه انواع پیام ها را به مارپیچ مثبت و منفی سوق می دهد ارائه داد(گیب[2] و ادی[3]، 1982). بعد از مشاهده گروه ها برای چندین سال، گیب موفق شد شش نوع از ارتباط دفاعی – برانگیزنده و شش نوع رفتار متضاد که به نظر می رسد سطح ترس و دفاع را کاهش دهد متمایز نمود. مقوله بندی گیب در جدول 2-3 آمده است. استفاده از انواع حمایتی ارتباط و اجتناب از انواع دفاعی آن ، شانس ایجاد و حفظ جو ارتباطی مثبت در رابطه شما افزایش می یابد.

2-2-13-1 -1 ارزیابی[4] در مقابل توصیف[5]

اولین نوع رفتار برانگیزاننده – دفاعی که گیب ذکر نموده است ارتباط ارزیابانه[6] است. اغلب مردم در اثر عبارتهای قضاوتی برانگیخته می شوند، که احتمالاً نشانگر فقدان توجه تفسیر می گردد. زبان ارزیابانه اغلب با زبان “تو” توصیف می گردد زیرا اغلب چنین عبارتهایی شامل کاربرد اتهامی آن کلمه است. برای مثال:

  • تو نمی دانی درباره چی حرف می زنی.
  • تو سعی خودت را نکردی.
  • تو بیش از حد سیگار می کشی.

برخلاف زبان “تو” ارزیابانه ، ارتباط توصیفی بجای ارزیابی شنونده بر افکار و احساسات گوینده متمرکز است. یکی از اشکال ارتباط توصیفی زبان “من” است (پروکتور[7] و ویلکاکس[8]، 1993؛ پروکتور، 1989). این زبان بجای تأکید بر قضاوت دیگران، گوینده توصیف گر تأثیر شخصی عمل دیگران را شرح می دهد.

مثلاً بجای اینکه بگوید “تو زیاد حرف می زنی” ، یک پیام دهنده توصیف کننده می گوید “وقتی تو به من فرصت نمی دهی آنچه در ذهن دارم بیان کنم، احساس ناامیدی می کنم”. توجه کنید که عبارت هایی مانند این یک دلیل موجه برای رفتار دیگر اشخاص به اضافه بیان تأثیر آن بر گوینده و یک توصیف از احساسات گوینده را در شامل می شود.

جدول 2-3 : مقوله بندی گیب از رفتارهای دفاعی و حمایتی
ردیف رفتارهای رفاعی رفتارهای حمایتی
1 ارزیابی توصیف
2 کنترل مسأله مداری
3 راهبرد خلاقیت سازنده
4 خنثی بودن همدلانه بودن
5 برتری تساوی
6 یقینی موقتی نگری

2-2-13-1-2 کنترل[9] در مقابل مسأله مداری[10]

پیام دفاع برانگیز دوم شامل برخی تلاش ها برای کنترل سایر اشخاص است. یک پیام کنترلی[11] زمانی رخ می دهد که به نظر می رسد گوینده یک راه حل را بدون توجه به نظر شنونده با کمترین توجه به نیازها یا علایق شنونده به او تحمیل می کند. کنترل می تواند دامنه ای از مسائل نسبتاً کم اهمیت (مثلاً خوردن شام یا تماشای یک نمایش تلویزیونی) تا مسائل با اهمیت (مانند باقی ماندن در یک رابطه یا چگونگی خرج کردن مقدار زیادی پول) را در بر گیرد. با وجود این شرایط، افرادی که به شیوه کنترلی عمل می کنند جو دفاعی بوجود می آورد. محققان دریافتند که مشخصه ارتباط زوجین بدزبان مخالفت با دیدگاه یکدیگر است (سابورین[12] و استامپ[13]، 1995).  پیام ناگفته چنین رفتاری چنین است “من میدانم چه چیز برای تو بهتر است و اگر آنگونه که من می گویم عمل کنی، با تو خواهم ماند”.

در مسأله مداری، پیام دهنده بر یافتن یک راه حل که نیازهای هر دو را برآورده می سازد تمرکز می کند. هدف در اینجا این نیست که به قیمت شکست یکی از طرفین یک احساس “برد” نماید بلکه هدف بیشتر استفاده از برخی تدابیر است که در آن هر دو نفر احساسی شبیه یک برنده داشته باشند.

[1] – Jack Gibb

[2] – Gibb

[3] – Eadie

[4] – Evalovation

[5] – Description

[6] – evaluative communication

[7] – Proctor

[8] – Wilcox

[9] – Control

[10] – Problem Orientation

[11] – controlling message

[12] – Sabourin

[13] – Stamp

لینک جزییات بیشتر و دانلود این پایان نامه:

مقایسه تعارضات زناشویی و سبک های حل تعارض در  زوجین دارای رضامندی و عدم رضامندی از ازدواج